Na obrazku ludzie podwyższeniu pod dachem

Do kogo można się zwrócić w przypadku zetknięcia się z przemocą w rodzinie?

Rozmaite instytucje są zobowiązane do przeciwdziałania przemocy w rodzinie i reagowania w sytuacji, gdy do niej już doszło. Nie wszystkie jednak instytucje zaangażowane w walkę z przemocą w rodzinie zajmują się działaniem w sprawach indywidualnych.
Zadania wynikające z przepisów ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie są realizowane przy pomocy Krajowego Programu Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie.
Wszelkie instytucje w przypadku stwierdzenia bądź podejrzenia popełnienia przestępstwa znęcania, powinny powiadomić organy ścigania i wnioskować o objęcie rodziny działaniami zgodnie z ich kompetencjami. Nie zwalnia to samych instytucji z obowiązku prowadzenia działań dotyczących przemocy domowej we własnym zakresie, zgodnie ze swoimi kompetencjami i możliwościami, a w przypadku ich braku - poszukiwania i powiadamiania innych instytucji (dotyczy również organizacji pozarządowych) o potrzebie udzielenia pomocy czy wszczęcia działań (np. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej powiadamia Gminną Komisję Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w przypadku, gdy stwierdzi, że przemocy towarzyszy nadużywanie alkoholu przez sprawcę). W niektórych gminach w tym celu tworzone są zespoły interdyscyplinarne (tzw. lokalne koalicje przeciwdziałające przemocy w rodzinie), w których działają przedstawiciele wybranych instytucji, mogących zetknąć się z przemocą.
Na terenie Polski działa też Ogólnopolskie Porozumienie Osób, Organizacji i Instytucji Pomagających Ofiarom Przemocy "Niebieska Linia". Skupia ono osoby i instytucje, które popierają program przeciwdziałania przemocy w rodzinie, a w szczególności służby społeczne, wymiar sprawiedliwości, dziennikarzy oraz ludzi dobrej woli, którzy się przeciwstawiają przemocy domowej i współdziałają w udzielaniu pomocy osobom pokrzywdzonym. Aby uzyskać szczegółowe informacje o usługach tej sieci można zadzwonić tel. 22 668 70 00 lub skorzystać z informacji zamieszczonych na stronie internetowej www.niebieskalinia.pl
W Polsce powstaje coraz więcej organizacji pomagających ofiarom przemocy w rodzinie, zarówno o zasięgu lokalnym, jak i ogólnopolskim (np. Ogólnopolskie Pogotowie dla Ofiar Przemocy w Rodzinie Niebieska Linia). Informacja o działalności lokalnych organizacji pozarządowych powinna być dostępna w każdej gminie, w przychodni, poradni, szkole, komisariacie.
Zakres usług świadczonych przez organizacje pozarządowe dla ofiar przemocy domowej zależy od samych organizacji. Organizacje pozarządowe mogą prowadzić m.in. telefony zaufania, schroniska, hostele, świetlice dla dzieci.
W ramach swojej działalności oferują głównie:
- pomoc psychologiczną, w grupie i kontakcie indywidualnym;
- pomoc prawną, w tym pisanie pozwów, wniosków;
- pomoc materialną;
- pilotowanie przypadków;
- pomoc w załatwianiu spraw urzędowych i innych.
Organizacje pozarządowe mogą wspierać ofiary znęcania w toku całego postępowania karnego i wstępować do niego na etapie sądowym, stając się tym samym istotnym obok prokuratora partnerem dla ofiary przestępstwa w procesie.
Nie zawsze swoje usługi świadczą bezpłatnie. Na ogół jednak organizacje korzystają ze środków publicznych (w ramach realizowania konkretnych programów) czy nawiązek. Wówczas oferowane usługi są tańsze lub nie są odpłatne.

 


Stan prawny na dzień 18 marca 2012 r.