Godło RP
Zawartość

Ilu sprawców przemocy domowej zostało zmuszonych do wyprowadzenia się z domu? Jak szybko sądy o tym decydowały? Minister Sprawiedliwości odpowiada RPO

Data: 
2016-07-14
słowa kluczowe: 

Co roku ponad 1000 sprawców przemocy domowej dostaje sądowy nakaz opuszczenia mieszkania. Sprawy toczą się średnio pół roku od pierwszej rozprawy, ze statystyk nie widać też, by sądy usprawniały pracę -  wynika z danych przedstawionych przez resort sprawiedliwości. –  Rozprawa powinna zacząć się w miesiąc od złożenia wniosku, ale czy tak jest, nie wiadomo, bo takich statystyk Ministerstwo nie ma.

29 kwietnia Rzecznik Praw Obywatelskich zapytał Ministerstwo o statystykę spraw sądowych o nakazanie opuszczenia lokalu, których podstawą prawną jest art. 11 a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie.

Z otrzymanych teraz danych Ministerstwa Sprawiedliwości wynika, że

  • W roku 2014:
    • do sądów rejonowych wpłynęły 1152 sprawy o nakaz opuszczenia lokalu dla sprawcy przemocy w rodzinie
    • załatwiono 1134 sprawy
    • trwało to średnio 146,45 dnia (czas trwania postępowania liczony według metodologii CEPEJ, The European Commission for the Efficiency of Justice)
    • do sądów okręgowych w drugiej instancji wpłynęły 53 sprawy.
  • W roku 2015:
  • do sądów rejonowych wpłynęło 1406 spraw
  • załatwiono 1301 spraw.
  • trwało to średnio 157,11 dnia
  • do sądów okręgowych w drugiej instancji wpłynęło 66 spraw.
  • W pierwszym kwartale 2016 roku:
    • do sądów rejonowych wpłynęły 383 sprawy
    • załatwiono 153 sprawy
    • trwało to średnio 151,14 dnia.
    • do sądów okręgowych w drugiej instancji wpłynęło 19 spraw.

Wiceminister sprawiedliwości Łukasz Plebiak uważa, że przepisy skonstruowane są dobrze: terminy na zajęcie się sprawą mają charakter instrukcyjny, a ich zadaniem jest wskazywanie sądom na potrzebę szczególnego traktowania danej kategorii spraw z punktu widzenia zasady szybkości postępowania.

W reakcji na wystąpienie RPO Minister Sprawiedliwości przypomniał prezesom sądów, a za ich pośrednictwem przewodniczącym wydziałów i sędziom, o obowiązku właściwego organizowania i wyznaczania terminów posiedzeń i rozpraw w celu zagwarantowania sprawnego przebiegu postępowania (treść § 62 i § 63 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 grudnia 2015 r. Regulamin urzędowania sądów powszechnych, Dz.U. z dnia 30 grudnia 2015 r. z późn. zm.).

Dr Sylwia Spurek, zastępczyni Rzecznika Praw Obywatelskich ds. Równego Traktowania:

Instytucja cywilnego nakazu opuszczenia lokalu miała z założenia zapewnić szybką - choć nie natychmiastową - ochronę ofierze przemocy w rodzinie. Jednak na przykładzie spraw indywidualnych rozpoznawanych w Biurze Rzecznika widać, że w praktyce otrzymanie wskazanego w art. 11a ustawy o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie terminu rozprawy (jeden miesiąc od dnia wpływu wniosku) oraz szybkie zakończenie postępowania sądowego jest trudne do osiągnięcia, zwłaszcza w przypadku, gdy strony korzystają z przysługujących im uprawnień procesowych. To powoduje, że odpowiednie organy nadal nie są w stanie zapewnić ofierze bezpieczeństwa i ochrony przed sprawcą.

  • Wnętrze domu zniszczonego przez trzęsienie ziemi
    Przemoc