Na obrazku ludzie podwyższeniu pod dachem

Przedsiębiorcy

Zagadnienia ochrony praw konstytucyjnych mają ogromne znaczenie dla przedsiębiorców. Najważniejsze są: zasada demokratycznego państwa prawa, przewidywalność prawa, sprawność administracji. Ważne jest także realne stosowanie zasad, które są wpisane do polskiego prawa.

  • Aktualności
  • Opis sprawy
  • Dokumenty
  • Powiązane sprawy
  • Sądowe postępowania strategiczne RPO

RPO przystąpił do postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawie pytania prawnego o to, czy przy pierwszej aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste można uwzględniać koszty, jakie użytkownik poniósł na budowę infrastruktury technicznej

Data: 
2017-07-03
Grafika: dom na szarym tle

Postanowieniem z dnia 19 stycznia 2017 r. (sygn. VI ACa 1651/15) Sąd Apelacyjny w Warszawie przekazał Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienie prawne o następującej treści: ,,czy przy aktualizacji opłaty, o której mowa w art. 77 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 roku, poz.

O niewpuszczaniu pasażerów na pokład samolotów – RPO w sprawie nadrezerwacji (overbookingu) do Urzędu Lotnictwa Cywilnego i UOKiK

Data: 
2017-06-30
Grafika: samolot

Linie lotnicze sprzedały więcej miejsc niż ma samolot licząc, że ktoś i tak zrezygnuje z lotu, a ktos inny odłozy podróż w zamian za rekompensatę. W efekcie pasażer, któremu bardzo zależy na podróży, może nie dostać się na pokład. Owszem, przysługuje mu za to np. lot w innym terminie. Ale w wielu sytuacjach to za mało – pisze w wystapieniu RPO (V.7108.126.2017).

Jak upowszechniać stosowanie klauzul społecznych w zamówieniach publicznych - konferencja organizowana wspólnie przez Biuro RPO i Urząd Zamówień Publicznych

Data: 
2017-06-29
zdjęcie: kilkadzisieąt osób siedzi na sali, przy mównicy stoi mężczyzna w garniturze

- Mamy miejsca w Polsce, gdzie świetnie rozwija się ekonomia społeczna, ale niestety ma to wciąż charakter wyspowy. Gdy jeździmy na spotkania regionalne, to odwiedzamy np. dobrze działające spółdzielnie socjalne. Ale nie wszędzie znajdzie się taki lokalny lider, który będzie chciał aktywnie działać. Właśnie dlatego państwo nie powinno czekać, aż taka osoba się pojawi, tylko samo musi tworzyć warunki, by wzmacniać określone procesy społeczne.

Ciągle brak przepisów definiujących pojęcie „budowli” dla celów podatkowych

Data: 
2017-06-22
Grafika: dom na szarym tle

Nieprecyzyjne przepisy dotyczące „budowli” nadal są źródłem licznych sporów podatkowych. Problem z klasyfikacją obiektów podlegających opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości występuje zarówno po stronie organów, jak i podatników. Brak pewności, co do przedmiotu opodatkowania, znacznie utrudnia prowadzenie działalności gospodarczej przez wielu przedsiębiorców, działających w branży górniczej, telekomunikacji i energetyce.

Sąd ukarał przedsiębiorcę podwójnie, bo nie zauważył postępowania w innym sądzie. Sąd Najwyższy uwzględnia kasację RPO

Data: 
2017-06-20
Grafika: budynek i ludzie

Pan Artur nie zapłacił za olej napędowy. Dostawca wytoczył mu dwie sprawy: cywilną i karną. W tej drugiej Sąd Rejonowy w B. skazał go za świadome doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem (przestępstwo z art. 286 par. 1 kodeksu karnego) na karę półtora roku więzienia w zawieszeniu oraz na  naprawienie szkody – czyli oddanie ponad 121 tys. zł. Sąd w B. zignorował sprawę cywilna, która w tym czasie – już w drugiej instancji – toczyła się przed Sądem Apelacyjnym i 121 tys. zł zostało już zasądzone od pana Artura, choć jeszcze nieprawomocnie.

Strony

Grafika: klucz francuski

Przykłady działań RPO VII kadencji na rzecz przedsiębiorców

Działania podjęte w aspekcie generalnym

Sprawy podatkowe:

Klauzula przeciwko unikaniu opodatkowania

Rzecznik przedstawił Ministrowi Rozwoju i Finansów wątpliwości związane z nową konstrukcją klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowania, obowiązującą od dnia 15 lipca 2016 r. W ocenie Rzecznika, definicja klauzuli posługuje się pojęciami, które mogą być niejednoznacznie rozumiane. Rzecznik z niepokojem wskazał na doniesienia prasowe, z których wynika, że organy odmawiają wydawania interpretacji indywidualnych powołując się na klauzulę w sprawach zwykłych podatników. Rzecznik zwrócił uwagę także na ograniczony zakres ochrony przysługującej podatnikom, wobec których interpretacje podatkowe wydano przed dniem 15 lipca 2016 r., a korzyść podatkowa została uzyskana po 1 stycznia 2017 r. Rzecznik oczekuje na odpowiedź Ministra Rozwoju i Finansów (V.511.25.2017).

Solidarny obowiązek w podatku rolnym oraz w podatku od nieruchomości

Rzecznik Praw Obywatelskich sygnalizował Ministrowi Finansów, że organy podatkowe prezentują niekorzystne stanowisko dla podatników w kwestii solidarnego obowiązku podatkowego w podatku rolnym oraz w podatku od nieruchomości, w sytuacji gdy jeden ze współwłaścicieli korzysta ze zwolnienia podatkowego lub obowiązek podatkowy w ogólne go nie dotyczy. Minister zrewidował swój dotychczasowy pogląd i zapewnił Rzecznika, że w takiej sytuacji należy pomniejszyć podatek obliczony od całej nieruchomości o kwotę wynikającą z opodatkowania części korzystającej ze zwolnienia lub wyłączonej z podatku, obliczoną stosownie do wielkości udziału we współwłasności. Pomimo tego, że Minister nie dostrzegł potrzeby wprowadzenia zmian legislacyjnych, sejmowa Komisję ds. Petycji wniosła projekt nowelizacji w tej sprawie. Aktualnie Rzecznik monitoruje prace legislacyjne (V.511.1.2016).

Skutki podatkowe finansowania przez pracodawcę kosztów noclegu pracowników

W związku z niekorzystną dla podatników zmianą interpretacji indywidualnych w sprawie skutków podatkowych finansowania przez pracodawcę kosztów noclegu pracownikom z branży budowlanej delegowanych do czasowego wykonywania pracy, Rzecznik wystąpił do Ministra Finansów o wyjaśnienia. W odpowiedzi Minister podtrzymał swoje stanowisko o tym, że zapewnienie przez pracodawcę bezpłatnego zakwaterowania oddelegowanym pracownikom, nie będącym pracownikami mobilnymi, generuje po stronie pracownika przychód. Tylko w przypadku pracowników mobilnych, zapewnienie noclegu przez pracodawcę jest neutralne podatkowo. Aktualnie Rzecznik monitoruje rozstrzygnięcia sądów administracyjnych w tym obszarze (V.511.981.2014).

Definicja budowli dla celów podatkowych

Rzecznik przedstawił Ministrowi Finansów postulaty dotyczące podjęcia działań legislacyjnych, mających na celu stworzenie precyzyjnej definicji budowli dla celów podatkowych. Brak pewności co do tego, czy dany obiekt podlega lub nie podlega opodatkowaniu stanowi zagrożenie dla praw podatników, a także znacznie utrudnia działanie organów podatkowych, które mogą być narażone na zwrot uiszczonego podatku wraz z odsetkami. Zdaniem resortu poruszony przez Rzecznika problem jest niezwykle złożony i wymaga bardzo głębokiej i czasochłonnej analizy (V.511.185.2014).

Instytucja mediacji w sprawach podatkowych

Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawił Ministrowi Finansów postulaty dotyczące wprowadzenia do nowej ordynacji podatkowej niewładczych form działania organów podatkowych (w szczególności mediacji). W odpowiedzi został poinformowany, że „Kierunkowe założenia nowej ordynacji podatkowej” zawierają propozycję wprowadzenia mediacji do postępowania podatkowego. Opracowanie projektu nowej ustawy oraz projektów aktów wykonawczych powinno zakończyć się nie później niż do dnia 13 października 2017 r. (V.511.126.2016).

Kwota wolna od podatku

Rzecznik ostrzegał Marszałka Senatu oraz Ministra Rozwoju i Finansów przed skutkami niewykonania wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie kwoty wolnej od podatku. Rzecznik w szczególności kwestionował okoliczność, że uchwalona przez Sejm ustawa przedłużała obowiązywanie dotychczasowych przepisów o kwocie wolnej od podatku o rok. Ostatecznie uchwalenie przez Sejm nowelizacji budzącej wątpliwości Rzecznika nie zakończyło prac parlamentarnych. Senat wniósł poprawki w sprawie kwoty zmniejszającej podatek oraz zasad jej stosowania. W odpowiedzi na wystąpienie Rzecznika, Minister Rozwoju i Finansów przedstawił ostateczny kształt przepisów w sprawie kwoty wolnej. Nowe regulacje wchodzą w życie od 1 stycznia 2017 r. i znajdą zastosowanie do dochodów uzyskanych od tego dnia

(V.511.868.2014).

Sprawy dot. rynku finansowego:

Uprzywilejowanie wierzytelności bankowych

Rzecznik zwrócił się do Ministra Sprawiedliwości z prośbą o rozważenie zasadności zmian legislacyjnych polegających na wyeliminowaniu z porządku prawnego art. 485 § 3 kpc. Przepis ten umożliwia dochodzenie wierzytelności bankowych w postępowaniu nakazowym. Zdaniem Rzecznika w świetle tez wynikających z dotychczasowego orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w sprawach bankowych nie ma podstaw do utrzymywania szczególnych uprawnień względem banków w postępowaniu cywilnym. Banki powinny być traktowane w taki sam sposób, jak inne podmioty prawa prywatnego i uczestnicy obrotu cywilnoprawnego. Rzecznik oczekuje na odpowiedź Ministra Sprawiedliwości (V.510.5.2017).

Kantory internetowe

Rzecznik kilkakrotnie zwracał się do Ministra Finansów, sygnalizując konieczność stworzenia regulacji bezpośrednio dedykowanej działalności, tzw. kantorów internetowych. Z uzyskanych informacji wynika, że obecnie trwają prace nad przygotowaniem zgłoszenia do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów projektu ustawy, w którym Ministerstwo Finansów zaproponuje konkretne rozwiązania dotyczące uregulowania działalności kantorów internetowych (V.7106.178.2014).

Biura usług płatniczych

 

Rzecznik Praw Obywatelskich kilkakrotnie zwracał uwagę Ministrowi Finansów na problemy przedsiębiorców prowadzących biura usług płatniczych związane z finansowaniem kosztów nadzoru sprawowanego przez KNF. Ministerstwo dostrzega konieczność uproszczenia i dostosowania zasad nadzoru nad tą grupą przedsiębiorców do skali ich działania, a także konieczność zredukowania obciążeń z tytułu wpłat na nadzór. Rzecznik monitoruje stan prac legislacyjnych w tej kwestii (V.7100.35.2014).  

Sprawę prowadzi: 

Odnośnik prowadzi do opisu zespołu prowadzącego sprawę

RPO na rzecz przedsiębiorcówDo MPiPS ws. proporcjonalnego obniżania podstawy wymiaru składek osób prowadzących działalność gospodarcząZasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnikaKonferencja „Biznes i prawa człowieka”Brak kontroli sądowej nad działaniami organów kontrolującychRPO i nowe przepisy o rozstrzyganiu wątpliwości na korzyść podatnika - interpretacja ogólna Ministra Finansów po wystąpieniu RzecznikaRPO i odszkodowania dla uczestników przetargów. Sąd Najwyższy uwzględnił kasację RPOSeminarium z prawa podatkowego o zasadzie rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnikaRzecznik Praw Obywatelskich skutecznie interweniuje w sprawie obciążenia przedsiębiorcy składkami na ubezpieczenie zdrowotne w okresach zawieszenia prowadzenia działalnościSprawa pana Henryka. Sąd podzielił stanowisko RPO w sprawie przesłanek udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowychSprawa pana Marka. Czy władze mają podstawy do odebrania mu dofinansowania działalności gospodarczej dla osoby bezrobotnej?Cudza działalność gospodarcza pod moim adresem? Stanowisko Ministra RozwojuSkuteczna interwencja Rzecznika – pan Marek nie musi zwracać dofinansowaniaWystąpienie do Ministra Finansów ws. niejasnej definicji pojęcia „budowli” dla celów podatkowychWniosek do TK w sprawie przepisów o odpowiedzialności karnej za nieuczciwą reklamęWystąpienie do Ministra Rozwoju ws. systemu wymiany informacji o wiarygodności płatniczejWystąpienie do Ministra Finansów ws. wprowadzenia mediacji do postępowania podatkowegoOd jakich budowli należy płacić podatki? – Ministerstwo Finansów zapowiada doprecyzowanie przepisówRPO interweniuje ws. obciążeń finansowych dla przedsiębiorców prowadzących biura usług płatniczychSprawa pana Henryka. Uzasadnienie sądu wyjaśniające, co przemawia za udzieleniem ulgi w spłacie zobowiązań podatkowychBiznes a prawa człowieka – monografia pod redakcją RPOKary administracyjne - o zmianę prawa apeluje RPO i Porozumienie samorządów zawodowych i stowarzyszeń prawniczychSkarga kasacyjna od wyroku WSA w Szczecinie w sprawie stawki VAT przy inwestycjach związanych z ochroną brzegów morskichNiekonstytucyjne obciążenie pracodawcy obowiązkiem opłacania składek na ubezpieczenia społeczne?Kontrola działalności firm ochroniarskich – wystąpienie do Ministra Spraw Wewnętrznych i AdministracjiInterwencje RPO na rzecz podatników w sprawie stawki VAT przy inwestycjach związanych z ochroną środowiska morskiego – WSA nie podzielił stanowiska RzecznikaReforma systemu wymiany informacji płatniczej – odpowiedź Ministra RozwojuCzy pracodawca powinien płacić składki na ubezpieczenie społeczne z tytułu umów, których nie jest stroną? Stanowisko Rzecznika w postępowaniu przed TKRPO krytycznie o niektórych projektowanych przepisach dotyczących konfiskaty majątkuKasacja w sprawie niesolidnego kontrahentaARR uwzględniła postulat w sprawie hurtowych dystrybutorów winaNaczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę z zakresu prawa budowlanego o treści postulowanej przez RzecznikaPracodawca opłacał składki na ubezpieczenia swoich pracowników zgodnie z zaleceniami ZUS. Urząd po 6 latach zmienił zdanie i kazał zapłacić dwa miliony zaległych składek. Rzecznik interweniuje.VI Europejski Kongres Małych i Średnich PrzedsiębiorstwOchrona praw przedsiębiorcy w działaniach Rzecznika Praw Obywatelskich - Adam Bodnar na panelu VI Europejskiego Kongresu Małych i Średnich PrzedsiębiorstwaPoradnik „Osoba niepełnosprawna na rynku pracy – poradnik dla pracowników i pracodawców”PODATKI. Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika - poradnik RPOMinisterstwo Środowiska pracuje nad wprowadzeniem przepisów antyodorowych – czyżby przełom po 10 latach starań Rzecznika?Rzecznik zbadał działania Gminy W. na prośbę syndyka masy upadłości osoby fizycznej. BPW.512.28.2016O etyce w biznesie. Konferencja ,,Biznes i Prawa Człowieka – Implementacja Wytycznych ONZ’’ w Biurze RPOTK: pięciokrotnie wyższe opłaty za gospodarowanie gruntami, do których nie ma się prawa, są konstytucyjne w przypadku działania w złej wierze.Sądowa kontrola działalności zlikwidowanej Komisji Majątkowej (zagadnienie prawne rozpatrywane przez siedmioosobowy skład NSA)"Ochrona praw obywatelskich w warunkach kryzysu konstytucyjnego - wykład RPO na Polsko-Niemieckim Forum Prawa i GospodarkiSprawa naklejek z markami samochodów. Kasacja RPOO pracy koronera, lokalnych powodziach i problemach przedsiębiorców – Adam Bodnar z wizytą w powiecie lubańskimRzecznik zgłasza wątpliwości w sprawie Centralnej Bazy RachunkówWystąpienie do Ministra Rozwoju i Finansów w sprawie klauzuli przeciwko unikaniu opodatkowaniaWyrok NSA. Zwłoka w publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego nie może negatywnie wpływać na możliwość realizacji konstytucyjnego prawa obywatela do wznowienia postępowania sądowego.Sprawa kotła. Kasacja RPO kończy się uniewinnieniem przed Sądem NajwyższymPracodawcy RP wyrażają gotowość do wsparcia inicjatyw Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka w przekonywaniu ludzi do płacenia alimentów. Sprawa pana Piotra. RPO zaskarża do WSA cofnięcie środków z PFRON dla osoby z niepełnosprawnościąPodatek denny. Projektowane stawki opłat za usługi wodne zostały już zmniejszone – Ministerstwo Środowiska odpowiada RPORzecznik prosi senatorów o wprowadzenie poprawek w projekcie ustawy dotyczącej tzw. rozszerzonej konfiskatyOdpowiedź Ministra Rozwoju i Finansów w sprawie wygaszania indywidualnych interpretacji podatkowych poprzez wydawanie interpretacji ogólnejSprawa leasingowanej naczepy. Kasacja RPO na rzecz przedsiębiorcySąd ukarał przedsiębiorcę podwójnie, bo nie zauważył postępowania w innym sądzie. Sąd Najwyższy uwzględnia kasację RPOCiągle brak przepisów definiujących pojęcie „budowli” dla celów podatkowychJak upowszechniać stosowanie klauzul społecznych w zamówieniach publicznych - konferencja organizowana wspólnie przez Biuro RPO i Urząd Zamówień PublicznychO niewpuszczaniu pasażerów na pokład samolotów – RPO w sprawie nadrezerwacji (overbookingu) do Urzędu Lotnictwa Cywilnego i UOKiKRPO przystąpił do postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawie pytania prawnego o to, czy przy pierwszej aktualizacji opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste można uwzględniać koszty, jakie użytkownik poniósł na budowę infrastruktury technicznej