Na obrazku ludzie podwyższeniu pod dachem

Alimenty

Sprawą zajmuje się Zespół Ekspertów ds Alimentów powołany wspólnie przez Rzeczników: Praw Obywatelskich i Praw Dziecka. Zespół rozpoczął prace w 2016 r. Wszystkie jego wystąpienia i uwagi, oraz otrzymane odpowiedzi znaleźć można w zakładce DOKUMENTY

  • Aktualności
  • Opis sprawy
  • Multimedia
  • Dokumenty
  • Odnośniki
  • Powiązane sprawy

Ministerstwo Sprawiedliwości odpowiada w sprawie tabel alimentacyjnych

Data: 
2017-09-07
Grafika: kobiety i dzieci szarym tle

Minister Sprawiedliwości odpowiedział na pismo, w którym Rzecznik Praw Obywatelskich postulował stworzenie w Polsce tabel alimentacyjnych. Minister zgadza się z tym postulatem. Jednak z uwagi na nowatorski instrument prawa jakim są tabele oraz konieczność dostosowania do projektowanych rozwiązań dotychczas obowiązujących przepisów procesowych wyniki prac zostaną przedstawione do konsultacji po ich zakończeniu.

Kampania społeczna na rzecz płacenia alimentów jest bardzo potrzebna – podkreślają Adam Bodnar i Marek Michalak

Data: 
2017-09-05

Rzecznik Praw Obywatelskich i Rzecznik Praw Dziecka podjęli wspólną inicjatywę mającą na celu poprawę sytuacji dzieci niealimentowanych przez osoby to tego zobowiązane. W celu wypracowania propozycji działań powołany został Zespół do spraw Alimentów, w ramach którego podniesiono postulat m.in. o przeprowadzenie odpowiednio przygotowanej szerokiej kampanii społecznej nakierowanej na uświadomienie problemu i zmobilizowanie dłużników alimentacyjnych do regulowania zobowiązań wobec własnych dzieci.

Spotkanie w sprawie alimentów i sprawowania opieki naprzemiennej nad dzieckiem

Data: 
2017-08-10

10 sierpnia w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich odbyło się spotkanie z przedstawicielami dwóch stowarzyszeń: Dzieciakom.Org oraz Dla Dobra Dziecka.

W rozmowie z RPO przedstawiciele organizacji poruszyli kwestie modeli pieczy nad dzieckiem po rozstaniu rodziców (w tym opieki naprzemiennej), obowiązku alimentacyjnego (w tym tabel alimentacyjnych) oraz tzw. „ignorowania rodzicielskiego” (w tym niewykonywania kontaktów między rodzicem a dzieckiem).

Minister Sprawiedliwości odpowiada RPO w sprawie opieki naprzemiennej

Data: 
2017-07-05
Grafika: na pomarańczowym tle sylwetka małego dziecka

Minister Sprawiedliwości udzielił pismem z 23 czerwca 2017 r. odpowiedzi na wystąpienie generalne Rzecznika Praw Obywatelskich, wskazujące na potrzebę zdefiniowania występującego w ustawie o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci określenia "opieka naprzemienna".

Minister Sprawiedliwości nie podzielił przekonania Rzecznika o zasadności zdefiniowania tego określenia w powszechnie obowiązujących przepisach prawa, uznając, że byłoby to niecelowe.

Odpowiedź Ministra Sprawiedliwości na wystąpienie RPO i RPD w sprawie egzekucji alimentów z Włoch

Data: 
2017-07-06
Grafika: kobiety i dzieci szarym tle

Minister Sprawiedliwości pismem z 7 czerwca 2017 r. odpowiedział na wspólne wystąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka z 3 sierpnia 2016 r. w sprawie utrudnionej egzekucji alimentów od osób przebywających na terytorium Włoch.

Strony

Logo: mały ptaszek

Sprawą zajmuje się Zespół Ekspertów ds Alimentów powołany wspólnie przez Rzeczników: Praw Obywatelskich i Praw Dziecka. Zespół rozpoczął prace w 2016 r. Wszystkie jego wystąpienia i uwagi, oraz otrzymane odpowiedzi znaleźć można w zakładce DOKUMENTY

Skala problemu jest ogromna - szacuje się, że poziom zadłużenia wobec uprawnionych do alimentów to około 10 mld zł. 300 tys. rodziców nie płaci na swoje dzieci. Rocznie kilkanaście tysięcy jest za to skazywanych, w więzieniu siedzi ok. 4 tys. osób. Alimenty to nie jest sprawa samych ojców. Ani samych matek. To sprawa rodziców, dziadków, sąsiadów, przyjaciół, kolegów z pracy, szefów, nowych partnerów życiowych… Nas wszystkich! Alimenty po prostu trzeba płacić, dla dobra dzieci, a nie byłych partnerów/partnerek, żon/mężów. Dzieci nie stają się przecież w momencie rozstania dorosłych „byłymi dziećmi”, jak niekiedy słyszymy.

Obnaj Rzecznicy podkreślają, że uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego godzi przede wszystkim w dobro dziecka i jest przejawem „przemocy ekonomicznej”. Wiemy, że konieczna jest edukacja – policji, prokuratorów, sędziów sądów rodzinnych i karnych. Trzeba także dalej prowadzić badania społeczne, by ustalić powody, dla których ludzie nie płacą alimentów. Trzeba korzystać z dobrych praktyk i doświadczeń innych krajów. Konieczna jest wymiana wiedzy z Generalnym Inspektorem Ochrony Danych Osobowych, ZUS-em, komisjami senackimi i sejmowymi.

Art. 209. Kodeksu Karnego Uporczywe uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego

§ 1. Kto uporczywie uchyla się od wykonania ciążącego na nim z mocy ustawy lub orzeczenia sądowego obowiązku opieki przez niełożenie na utrzymanie osoby najbliższej lub innej osoby i przez to naraża ją na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
§ 2. Ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego, organu pomocy społecznej lub organu podejmującego działania wobec dłużnika alimentacyjnego.
§ 3. Jeżeli pokrzywdzonemu przyznano odpowiednie świadczenia rodzinne albo świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, ściganie odbywa się z urzędu.

JAK WIĘC DOPROWADZIĆ DO TEGO, BY PŁACENIE NA DZIECI STAŁO SIĘ OCZYWISTOŚCIĄ?

Rozwiązanie tego problemu nie jest proste – nie chodzi tylko o przepisy i ich egzekwowanie. Istotny jest również niski poziom świadomości dłużników alimentacyjnych dotyczący ich obowiązków rodzicielskich, swoiste przyzwolenie społeczne dla niepłacenia alimentów, możliwość pracy w tzw. szarej strefie czy wyzbywanie się majątku na rzecz innych osób w celu uniknięcia egzekucji.

Rzecznik Praw Obywatelskich stworzył więc wspólnie z Rzecznikiem Praw Dziecka Zespół Ekspertów do spraw Alimentów. Do tej pory odbyły się trzy posiedzenia Zespołu: 9 lutego, 30 marca i 28 czerwca.

CO JUŻ WIEMY

NIEPŁACENIE ALIMENTÓW NADAL NIE JEST OBCIACHEM I TO TRZEBA ZMIENIĆ.
  • Państwo nie jest w stanie wesprzeć niepełnych rodzin, w których jedno z rodziców nie utrzymuje dzieci. Nie jest też w stanie skutecznie egzekwować należności od niepłacących rodziców.
  • Bardzo często alimenty stają się narzędziem rozgrywki (i kary) między rozwodzącymi się małżonkami – nie umiemy myśleć o prawach dzieci. Rozstające się strony myślą kategoriami krzywdy – a nie wspólnego obowiązku wobec dzieci.
  • Wielu niepłacących ma kłopoty z pracą, albo pracuje na czarno – a ponieważ uważają, że nie mają obowiązków wobec dzieci, to nie płacą, a formalnie dochodów nie mają. Tymczasem niepłacenie alimentów to forma przemocy ekonomicznej.
  • Do więzień trafiają na ogół ludzie słabiej wykształceni, bez zawodu, czy z poważnymi kłopotami – bo skazać można tego, komu udowodni się „uporczywe” uchylanie się od alimentów. Uchylanie „nieuporczywe” karane nie jest – tymczasem sądy mogą różnie interpretować sytuację, zwłaszcza w bardziej skomplikowanych sprawach.
  • Najważniejszym wspólnym zadaniem jest zmiana postaw społecznych: niepłacenie jest złem. Bez zmiany postaw społecznych wiele się nie zrobi.

NIEPŁACENIE ALIMENTÓW TO PRZESTĘPSTWO. ALE JAK POLSKIE PAŃSTWO SCIGA DŁUŻNIKÓW?

Nadal kilkaset tysięcy osób, które nie utrzymują swoich dzieci i są im winne 10 mld zł:

  • Liczba prawomocnie skazanych za uporczywe uchylanie się od płacenia alimentów (art. 209 § 1 kodeksu karnego)  to 12 967  (dane za rok 2014, źródło - Ministerstwo Sprawiedliwości)
  • Liczba wszczętych spraw to 50 128 (dane Prokuratury Generalnej za rok 2015); z czego do sądu trafiło 11 268, w tym 7 617 akty oskarżenia, umorzono 9891, odmówiono wszczęcia postępowania 19 044,
  • 31 grudnia 2015 w polskich więzieniach siedziało 3676 skazanych  za uporczywe uchylanie się od alimentów (dane Służby Więziennej). Trzeba jednak pamiętać że zobowiązania alimentacyjne ma łącznie 13 054 skazanych na karę pozbawienia wolności, także z tytułu popełnienia innego przestępstwa niż stypizowanego w art. 209 k.k. Ze wskazanej liczby ponad 13 tys. skazanych  zatrudnionych jest tylko 3796. Skazani nie pracują, gdyż w zakładach karnych brakuje pracy, mimo że osoby ze zobowiązaniami alimentacyjnymi mają pierwszeństwo w zatrudnieniu.
  • Istotą problemu jest to, że jeśli już ktoś trafia do więzienia, to prawie na pewno nie będzie płacił – bo nie będzie pracował…

CZY ZATEM ŚCIGANIE ALIMENCIARZY I KARANIE ICH WIĘZIENIEM JEST WŁAŚCIWYM SPOSOBEM RADZENIA SOBIE Z PROBLEMEM?

RPO spytał o to Prokuratura Generalnego. Z jego odpowiedzi wynika, że tak. Karać musimy: „Celowość skutecznego ścigania sprawców przestępstwa niealimentacji wynika zarówno ze znacznego stopnia karygodności czynów wypełniających znamiona występku określonego w art. 209 § 1 k.k., jak i konieczności realizacji celu generalno-prewencyjnego w postaci utwierdzania w świadomości obywateli przekonania o nieakceptowalności takich zachowań” (Pismo z 22.02.2016 r.).
Przepisy trzeba jednak poprawiać, a ich stosowanie monitorować – uważa Krajowa Rada Komornicza (pismo z 14.12.2015 r.).

POZOSTAJE PROBLEM DZIECI – SKORO RODZICE NIE PŁACĄ, MOŻE POSZERZYĆ PRAWO DO KORZYSTANIA Z FUNDUSZU ALIMENTACYJNEGO?

Dziś świadczenia z Funduszu Alimentacyjnego nie mogą przekroczyć 500 zł miesięcznie i tylko w rodzinach, w których dochód na osobę nie przekracza 725 zł. Zatem kryterium tego nie spełnia samotny rodzic jednego dziecka, zarabiający minimum krajowe (1850 zł – warto pamiętać, że próg dla Funduszu ustalany był wtedy, gdy minimalna pensja wynosiła 936 zł, a tak było w 2007 r.)
Zdaniem rządu (odpowiedź Ministerstwa Rodziny z 13 stycznia 2016 r. na wystąpienie RPO do Prezesa Rady Ministrów) nie da się jednak podnieść progu. „Biorąc pod uwagę fakt, że świadczenia z Funduszu Alimentacyjnego są wypłacane ze środków budżetu państwa, nie jest obecnie możliwe skierowanie tej formy pomocy do wszystkich osób uprawnionych do alimentów, które ich nie otrzymują z uwagi na bezskuteczność egzekucji i dlatego dostępność do tych świadczeń jest uwarunkowana między innymi koniecznością spełnienia kryterium dochodowego.

Dlatego teraz nie są prowadzone prace nad zmianą kryterium dochodowego. Pieniądze publiczne idą na realizację programu 500+”.

JAK ZATEM POPRAWIĆ SKUTECZNOŚĆ ŚCIĄGANIA ALIMENTÓW OD RODZICÓW?

1. POPRAWIĆ PRACĘ SĄDÓW I DOPROWADZIĆ DO TEGO, BY „UPORCZYWE UCHYLANIE SIĘ OD PŁACENIA ALIMENTÓW” WSZĘDZIE ZNACZYŁO TO SAMO

Rzecznik Praw Obywatelskich spytał prezesów sądów apelacyjnych o to, jak wygląda interpretacja tych przepisów w podległych im sądach. Teraz badamy to, bo być może należy zadać pytanie prawne Sądowi Najwyższemu. Jego odpowiedź uporządkowałaby sytuację i uczyniła odpowiedzialność za niepłacenie na dzieci bardziej jasną.

Ale to nie jedyne rozwiązanie:

  • sędziowie muszą się szkolić, by dobrze rozumieli, jak poważnym przestępstwem jest niepłacenie na dzieci;
  • powinni korzystać z możliwości podawania wyroków do publicznej wiadomości;
  • zamiast więzienia trzeba stosować inne kary – np. ograniczenia wolności. Po to by osoba skazana nadal mogła pracować. Bo co dziecku po niepracującym rodzicu w więzieniu?

Na prośbę RPO Krajowa Rada Sądownictwa przesłała te postulaty do Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury.

2.  UTRUDNIĆ PRACĘ NA CZARNO – BO TO OD TYCH DOCHODÓW NIE PŁACI SIĘ NA DZIECI

Obaj Rzecznicy zwrócili się w kwietniu z pytaniem do Głównego Inspektora  Pracy o informację, czy w trakcie kontroli zostały dostrzeżone przypadki zatrudniania pracowników na czarno, co pozwala na unikanie egzekucji należności w przypadku zobowiązanych do płacenia alimentów  oraz jeżeli to możliwe, przedstawienie danych statystycznych.
Mamy nadzieję, że uczulenie na to PIP coś zmieni w zachowaniu pracodawców i pracowników.

3. SKOORDYNOWAĆ DZIAŁANIE ADMINISTRACJI

  • Po zadaniu pytania przez  RPO i RPD Dyrektor Instytutu Wymiaru Sprawiedliwości zapowiedział już w styczniu przeprowadzenie badania „Egzekucja świadczeń alimentacyjnych". Chodzi o porządną analizę przyczyn niskiej skuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych w Polsce, jak również dokonanie przeglądu instrumentów prawnych wykorzystywanych w egzekucji świadczeń alimentacyjnych w wybranych krajach europejskich.
  • Najwyższa Izba Kontroli obiecała Rzecznikom rozważenie, czy w roku 2017 nie przeprowadzić ogólnopolskiej kontroli doraźnej, dotyczącej działań organów administracji publicznej w zakresie skuteczności odzyskiwania od dłużników świadczeń wypłaconych z Funduszu Alimentacyjnego. Porządna kontrola NIK może dostarczyć wielu cennych informacji.
  • w Ministerstwie Sprawiedliwości – jak poinformowani zostali Rzecznicy - projektuje się utworzenie odrębnego Departamentu Spraw Rodziny i Nieletnich.
  • Resort sprawiedliwości zajął się już natomiast kwestią zatrudniania skazanych – projekt nowelizacji przepisów oczekuje na konsultacje (informacje te są z końca maja).

JAK PRZEKONAĆ LUDZI, ŻE NIEPŁACENIE NA DZIECI TO OBRZYDLIWA RZECZ

RPO i RPD zabiegają u Minister Rodziny o przeprowadzenie ogólnopolskiej kampanii społecznej. W sprawie kampanii społecznej z Panią Minister spotykały się także przedstawicielki Stowarzyszenia Dla Naszych Dzieci, które uczestniczą w pracach Zespołu Ekspertów do spraw Alimentów.

Rzecznicy zwrócili się też do Minister Rodziny o rozważenie inicjatywy legislacyjnej, a także działań w zakresie promowania programów specjalnych, regionalnych i działań aktywizacyjnych realizowanych w ramach aktywnej polityki rynku pracy adresowanych do dłużników alimentacyjnych.

Sprawę prowadzi: 

Zespół Ekspertów ds. Alimentów

Zastepczyni RPO dr Sylwia Spurek

Zespół Ekspertów ds. AlimentówDo MPIPS ws. braku uprawnienia rodzica samotnie wychowującego dziecko do świadczenia rodzinnegoWystąpienie do PRM ws. ograniczeń w dostępie do świadczeń z funduszu alimentacyjnegoRPO ws. ograniczania świadczeń z funduszu alimentacyjnegoWystąpienie do Prezesa Krajowej Rady Komorniczej ws. skuteczności egzekucji alimentów na rzecz dzieciWystąpienie do MS, PG oraz Dyrektora IWS ws. uchylania się od obowiązku płacenia alimentówOgraniczenia w dostępie do świadczeń z funduszu alimentacyjnego – odpowiedź Ministerstwa RodzinyWięźniowie zobowiązani do płacenia alimentów – odpowiedź Dyrektora Generalnego Służby WięziennejZespół Ekspertów ds. Alimentów - wspólna inicjatywa Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka - m.in. o konieczności nowelizacji art 209 KKMinister Sprawiedliwości o realizacji prawa dzieci do alimentówPrawo dzieci do alimentów – odpowiedź Dyrektora Instytutu Wymiaru SprawiedliwościProkurator Generalny o ściganiu sprawców przestępstwa niealimentacjiWystąpienie do Ministra Sprawiedliwości oraz Przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa ws. postępowania wobec dłużników alimentacyjnych Wystąpienie do Prezesa NIK ws. kontroli skuteczności odzyskiwania od dłużników świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnegoDrugie posiedzenie Zespołu Ekspertów ds. AlimentówWystąpienie do Ministra Sprawiedliwości ws. szerszego wykorzystania Systemu Dozoru Elektronicznego wobec osób skazywanych za niealimentacjęWystąpienie RPO i Rzecznika Praw Dziecka do Głównego Inspektora Pracy ws. uchylania się od płacenia alimentów Wystąpienie RPO i Rzecznika Praw Dziecka do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej ws. kampanii społecznej na rzecz dzieci uprawnionych do alimentówO alimentach na IV Kongresie Kobiet w Koninie Aktywizacja zawodowa bezrobotnych dłużników alimentacyjnych - wystąpienie RPO i Rzecznika Praw DzieckaSprawa pana Radosława – czy ta kara to dobre rozwiązanie w sprawie o alimenty?Minister sprawiedliwości odpowiada ws. stosowania SDE wobec skazanych za niealimentacjęAlimenty - temat nie tylko na Dzień OjcaAdam Bodnar na obchodach Dnia Kuratora Sądowego: Kuratorzy sądowi są łącznikiem między prawem a ludźmi. Czy kuratorzy mogliby reprezentować interes dziecka, jeśli rodzice są w sporze?Trzecie posiedzenie Zespołu Ekspertów do spraw Alimentów - 28 czerwca 2016 r. RELACJAWystąpienia do Prezydenta Konfederacji „Lewiatan”, Prezydenta Pracodawców Rzeczypospolitej Polskiej oraz Prezesa Związku Przedsiębiorców i Pracodawców ws. świadczeń alimentacyjnych"Popołudnie RDC", Polskie Radio RDC"Za dziecko odpowiadają oboje rodzice”: Ministerstwo Rodziny zapowiada na jesień kampanię społeczną zgodną z postulatami Zespołu ds. AlimentówMinister Sprawiedliwości nie widzi potrzeby większej ochrony dzieci w postępowaniach rozwodowych – odpowiedź na wspólne wystąpienie RPO i RPDWystąpienie do Ministra Sprawiedliwości w sprawie propozycji stworzenia wzoru tablic alimentacyjnychPostępowanie wobec dłużników alimentacyjnych – odpowiedź Ministra SprawiedliwościWystąpienie Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka do Ministra Sprawiedliwości dotyczące współpracy ze stroną włoską w sprawach transgranicznej egzekucji alimentówWystąpienie do Ministra Sprawiedliwości w sprawie szerszego wykorzystania systemu dozoru elektronicznego wobec osób skazywanych za niealimentacjęDlaczego zasądzone alimenty uniemożliwiają skorzystanie z ulgi podatkowej na rehabilitację dziecka z niepełnosprawnością? RPO przyłącza się do skargi konstytucyjnej pani K.Konfederacja Pracodawców Lewiatan angażuje się w społeczną kampanię na rzecz płacenia alimentówStwórzmy rejestr dłużników alimentacyjnych – proponują RPO i RPDSprawozdanie RPO przed Sejmem z prac w roku 2015 Czwarte posiedzenie Zespołu Ekspertów do spraw AlimentówWystąpienie do Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie ograniczeń w dostępie do świadczeń z funduszu alimentacyjnegoPiąte posiedzenie Zespołu Ekspertów do spraw Alimentów.Seminarium „Alimenty. Jak naprawić system?” z udziałem RPOCzy podniesienie poziomu płacy minimalnej od 1 stycznia nie sprawi, że prawo do świadczeń z Funduszu Alimentacyjnego stracą kolejne rodzinyRzecznicy: praw obywatelskich i praw dziecka pytają Ministra Rodziny o kampanię „Odpowiedzialny Rodzic Płaci”Propozycje rządowe zmiany w przepisach dotyczących alimentów zgodne z oczekiwaniami RPO i RPDPytanie prawne RPO do Sądu Najwyższego w sprawie karania za niepłacenie alimentów (art 209 KK)Szóste posiedzenie Zespół ekspertów RPO i RPD ds. alimentówRPO i RPD proponują: dłużnicy alimentacyjni powinni wykonywać prace społecznePierwsze czytanie rządowego projektu ustawy dotyczącej ochrony uprawnień alimentacyjnychAlimenty - podsumowanie roku pracy Zespołu Ekspertów ds. Alimentów. Konferencja prasowa RPO i RPDRPO i RPD piszą do Ministra Sprawiedliwości w sprawie stworzenia rejestru dłużników alimentacyjnych RUDAPracodawcy RP wyrażają gotowość do wsparcia inicjatyw Rzecznika Praw Obywatelskich i Rzecznika Praw Dziecka w przekonywaniu ludzi do płacenia alimentów.Co ze szkoleniami sędziów i prokuratorów w sprawie karania za niepłacenie alimentów? – pytanie RPO do Krajowej Szkoły Sądownictwa i ProkuraturyWystąpienie do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie profilowanego wsparcia dla bezrobotnych dłużników alimentacyjnychDlaczego nie wszystkie samorządy zgłaszają dłużników alimentacyjnych do rejestrów informacji gospodarczej? Wspólne wystąpienie RPO i RPDSejm zmienił przepisy o karaniu za niepłacenie alimentów (art. 209 kk) Ministerstwo Sprawiedliwości udzieliło odpowiedzi na postulat RPO i RPD utworzenia centralnego rejestru uporczywych dłużników alimentacyjnych Co ze szkoleniami dla sędziów na temat spraw związanych z alimentami? Odpowiedź Krajowej Szkoły Sądownictwa i ProkuraturyInformacja o skali pracy nierejestrowanej dłużników alimentacyjnych i możliwych konsekwencjach dla sektora finansów publicznychBrak odpowiedzi z Ministerstwa Sprawiedliwości na wystąpienia RPO z zakresu prawa rodzinnegoNIK odpowiada Rzecznikowi na temat skuteczności egzekucji należności alimentacyjnych26 kwietnia Sąd Najwyższy rozstrzygał pytania prawne RPO w sprawie karania za niepłacenie alimentów (art 209 KK)Raport z działalności Zespołu do spraw Alimentów w roku 2016VII Posiedzenie Zespołu ds. Alimentów - o pomysłach na przeciwdziałanie "rozwodom z dzieckiem" i o odbywaniu kary pozbawienia wolności w Systemie Dozoru Elektronicznego Czy w Polsce istnieje społeczne przyzwolenie na niepłacenie alimentów? Najnowsze badania opinii publicznej pod patronatem RPO i RPDWątpliwości dotyczące zmienionych niedawno przepisów w sprawach dotyczących niealimentacjiPrawa rodziców, którzy nie są w stanie skutecznie wyegzekwować kontaktów z dzieckiem. Minister Sprawiedliwości nie widzi potrzeby zmiany przepisów.Odpowiedź Ministra Sprawiedliwości na wystąpienie RPO i RPD w sprawie egzekucji alimentów z WłochMinister Sprawiedliwości odpowiada RPO w sprawie opieki naprzemiennejSpotkanie w sprawie alimentów i sprawowania opieki naprzemiennej nad dzieckiemKampania społeczna na rzecz płacenia alimentów jest bardzo potrzebna – podkreślają Adam Bodnar i Marek MichalakMinisterstwo Sprawiedliwości odpowiada w sprawie tabel alimentacyjnychCzy system Empatia można wykorzystać w sprawach dotyczących alimentów?ZUS pisze na temat współpracy z komornikami w sprawie dłużników alimentacyjnych VIII posiedzenie Zespołu ds. AlimentówJak poprawić pracę sądów rodzinnych? Adam Bodnar na XIX Kongresie Stowarzyszenia Sędziów Rodzinnych w PolsceWystąpienie RPO i RPD do Minister Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie realizacji przepisów ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów dotyczących działań gminy wobec dłużników alimentacyjnych