Na obrazku ludzie podwyższeniu pod dachem

Lokatorzy, mieszkania socjalne i problemy gmin

Rzecznik Praw Obywatelskich zajmuje się sprawami mieszkaniowymi i występuje zwłaszcza w imieniu tych, którzy sami nie są w stanie zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych ani wynajmując mieszkanie ani tym bardziej je kupując.

  • Aktualności
  • Opis sprawy
  • Multimedia
  • Dokumenty
  • Odnośniki
  • Powiązane sprawy

Sprawa pani Stefanii i grożącej jej eksmisji. Sąd Apelacyjny uwzględnia argumenty RPO

Data: 
2017-05-19
Grafika: dom na szarym tle

Sąd Apelacyjny w Poznaniu oddalił apelację właściciela kamienicy jako oczywiście bezzasadną. Wskazał, że właściciel nękał  99-letnią lokatorkę. Na argumenty, że właścicielowi chodziło o stan techniczny budynku, odpowiedział, że powinien był w pierwszej kolejności zadbać o dobro człowieka - pani Stefanii.

Jak interpretować pojęcie dochodu miesięcznego w przypadku opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego? RPO pisze do Ministra Infrastruktury i Budownictwa

Data: 
2017-05-17
Grafika:banknot ze skrzydełkami

W nawiązaniu do dotychczasowej korespondencji w sprawie planowanych prac legislacyjnych obejmujących nowelizację przepisu art. 74 ustawy o gospodarce nieruchomościami (dalej: u.g.n.), Rzecznik Praw Obywatelskich ponownie zwrócił się do Ministra Infrastruktury i Budownictwa z prośbą o udzielenie informacji na temat aktualnego stanu prac nad projektem ustawy, która miałaby zdefiniować pojęcie dochodu miesięcznego, o którym mowa w art. 74 ust. 1 u.g.n. poprzez odwołanie do pojęcia dochodu miesięcznego w rozumieniu przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych.

Rzecznik po raz kolejny zwraca uwagę na nierozwiązane problemy związane z reprywatyzacją

Data: 
2017-05-11
Grafika: domy, kościół i fabryka na szarym tle

W roku 2016 Rzecznik Praw Obywatelskich skierował do Prezes Rady Ministrów obszerne wystąpienie dotyczące licznych problemów wynikających z braku uchwalenia przepisów określających zasady reprywatyzowania mienia znacjonalizowanego w okresie PRL.

Zwrócił uwagę na tak niekorzystne zjawiska jak:

Uchwała Sądu Najwyższego z 19 kwietnia 2017 r. w sprawie opłat za korzystanie z lokali w kamienicach odzyskanych przez byłych właścicieli (III CZP 84/16)

Data: 
2017-04-19
Grafika: domy, kościół i fabryka na szarym tle

Przeciwko komu właściciel powinien skierować żądanie zapłaty za bezumowne korzystanie z jego własności: posiadaczowi samoistnemu (tj. osobie, która uważa się za właściciela i tak się zachowuje, mimo że właścicielem nie jest), czy przeciwko posiadaczowi zależnemu (tj. osobie, która uważa się za osobę uprawnioną na podstawie innego tytułu prawnego).

Odpowiedź Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa w sprawie dostępności inwestycji w ramach programu „Mieszkanie +” dla osób o szczególnych potrzebach

Data: 
2017-05-08
Grafika: szary dom i czerwony płomień w środku

Rzecznik Praw Obywatelskich otrzymał odpowiedź na swoje wystąpienie w sprawie rozwiązań architektonicznych wykorzystywanych przy zabudowie nieruchomości w ramach programu „Mieszkanie +”, a także warunków technicznych, jakie spełniać będą budynki i lokale mieszkalne utworzone w toku realizacji inwestycji.

Strony

Logo: dom

Rzecznik Praw Obywatelskich zajmuje się sprawami mieszkaniowymi i występuje zwłaszcza w imieniu tych, którzy sami nie są w stanie zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych ani wynajmując mieszkanie ani tym bardziej je kupując.

Rzecznik apeluje do władz i samorządów o kompleksowe i długofalowe działania. Uważnie też śledzi wszystkie dotychczasowe programy wsparcia mieszkalnictwa: widzi ich zalety, ale i wady, które do tej pory uniemożliwiały rozwiązanie problemu. Dziś sytuacja wygląda tak, że na zaspokojenie potrzeb mieszkaniowych osób o najsłabszej pozycji na rynku trzeba aż 80 lat.

Rzecznik powołując się na Konstytucję oraz na standardy w wiążących Polskę międzynarodowych dokumentach z zakresu ochrony praw człowieka, podkreśla, iż władze publiczne mają obowiązek ustanowienia takich rozwiązań prawnych, infrastrukturalnych i organizacyjnych, by każdy obywatel miał co najmniej minimum egzystencji.

Ponieważ to głównie na jednostkach samorządu terytorialnego spoczywa ustawowy obowiązek zapewnienia lokali osobom najuboższym, musi je aktywnie wspierać budżet państwa. Trzeba też pobudzać samorządy do prowadzenia odpowiedniej, racjonalnej i długofalowej polityki mieszkaniowej. Oznacza to m.in. konieczność zmian w ustawie o ochronie praw lokatorów.

Rzecznik Praw Obywatelskich wskazuje, że bez wsparcia państwa gminy nie poradzą sobie same: tanich mieszkań jest już i tak za mało, ludzie się zadłużają, ale wyroków eksmisyjnych nie da się wyegzekwować, bo… nie ma tanich mieszkań, do których mogliby się przenieść lokatorzy. Bo na ich budowę gminy nie mają pieniędzy.

Rzecznik zwraca też uwagę na problem niewystarczającej ochrony praw osób oczekujących na lokale socjale, przyznane im przez sądy w wyrokach eksmisyjnych, przed roszczeniami regresowymi gmin o zwrot odszkodowań wypłaconych właścicielom kamienic. Chodzi o to, że jeśli lokator dostanie wyrok eksmisyjny do mieszkania socjalnego, ale gmina nie jest mu go w stanie zapewnić, to lokator nadal mieszka w starym mieszkaniu. W tym czasie nie jest mu już naliczany czynsz, ale odszkodowanie dla właściciela. To odszkodowanie wynosi na ogół tyle, ile wcześniej czynsz (a przecież eksmitowany nie był w stanie go płacić). Takie odszkodowania płacą na ogół gminy, ale potem występują do lokatorów o zwrot tych kwot (nazywa się to regresem).

Rzecznik Praw Obywatelskich od dawna zwracał uwagę, że nie można w ten sposób przenosić konsekwencji polityki mieszkaniowej gmin (które latami nie inwestowały w lokale socjalne) na najsłabszych i najmniej zamożnych mieszkańców gmin.

Sprawę prowadzi: 

Zespół Prawa Cywilnego

TK rozpoznał wniosek RPO dot. zwrotu majątku osobom kościelnym oraz gminom żydowskim w tzw. postępowaniach regulacyjnychRozmowa z Prezydent WarszawySpotkanie z Marszałek SejmuZwrot udziału w wywłaszczonej nieruchomości - uzasadnienie wyroku TKWniosek RPO do Trybunału Konstytucyjnego ws. ochrony przed „eksmisją na bruk”Wystąpienie do MIiB ws. ochrony praw lokatorów w budynkach przeznaczonych do rozbiórki lub remontuDo MSWiA ws. stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych wydanych z rażącym naruszeniem prawaWielkoduszna Wielkopolska – spotkanie Rzecznika z ks. abp Stanisławem Gądeckim i wiceprezydentem Poznania Arkadiuszem Stasicą oraz przedstawicielami społeczeństwa obywatelskiego WielkopolskiOchrona przed eksmisją na bruk – posiedzenie Senackiej Komisji Praw Człowieka, Praworządności i PetycjiPełnomocnik RPO w Gdańsku zajął się sprawą rodziny mieszkającej na 8 metrachW Poznaniu o prawach lokatorów. W debacie z RPO miasto i stowarzyszenie lokatorów wypracowuje rozwiązanieDlaczego prawo nie chroni przed utratą mieszkania w przypadku niewielkiego zadłużenia? Rzecznik postuluje zmiany w przepisachWystąpienie do Ministra Infrastruktury i Budownictwa ws. zapewnienia pomieszczeń tymczasowych dla osób eksmitowanychRozwiedzeni małżonkowie eksmitowani do jednego pokoju. Pełnomocnik RPO w Katowicach pomagaCzy osoby zamieszkujące działki zostaną bezdomne? Minister Rodziny odpowiadaEfekt spotkania regionalnego - prawa lokatorów. Wystąpienie do Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie ochrony praw osób oczekujących na lokale socjalneSpotkanie Adama Bodnara w ŁodziWystąpienie do Prezydent m.st. Warszawy ws. zadłużenia byłych lokatorów mieszkań komunalnychPodstawowe problemy krajowej polityki mieszkaniowej dotyczącej osób o najniższych dochodach - wystąpienie generalne do premier Beaty SzydłoWystąpienie do Ministra Infrastruktury i Budownictwa ws. wzmocnienia ochrony prawnej osób uprawnionych do lokali socjalnychPrawa najsłabszych lokatorów - po wystąpieniu RPO resort infrastruktury zapowiada prace nad zmianą prawaStandaryzacja usług na rzecz osób bezdomnych – minister zapowiada konsultacje projektuOsoby bez stałego dochodu wykluczone z gminnej pomocy mieszkaniowej? Po skardze Rzecznika, WSA stwierdził nieważność przepisu uchwały miejskiejRzecznik w sprawie wyłudzenia mieszkań za pożyczki – wystąpienie do Krajowej Rady NotarialnejPrawo do lokali socjalnych – Ministerstwo Infrastruktury i Budownictwa obiecuje zmiany w prawieMinisterstwo Sprawiedliwości zastanawia się nad nagrywaniem czynności notarialnychMamy mieszkanie socjalne, ale za wysoko ze względu na niepełnosprawność dzieciCzy małżeństwo z Gdyni zostało bezprawnie pozbawione mieszkania?Posiedzenie Komisji Ekspertów ds. Przeciwdziałania BezdomnościJak ochronimy mieszkańców miast przed hałaśliwymi imprezami masowymi? – Rzecznik pyta Ministra ŚrodowiskaRzecznik interesuje się sytuacją starszego mężczyznySprawozdanie RPO przed Sejmem z prac w roku 2015 Problem osób wynajmujących mieszkania od szpitalaSprawa płotu i tego, czy zagradza jedyny dojazd do domuPo interwencji RPO znalazło się mieszkanie dla rodziny z niepełnosprawnym dzieckiemUlgi w opłacie za śmieci dla rodzin wielodzietnych w gminie StawigudaEksmisja 75-letniej kobiety z lokalu i propozycja gminy, aby zamieszkała w lokalach, do których nie mogłaby się dostać. Sąsiadka kobiety poprosiła Rzecznika o interwencję na dzień przed zaplanowaną eksmisją z lokaluNaczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę z zakresu prawa budowlanego o treści postulowanej przez RzecznikaRPO o reprywatyzacji: wystąpienie do Prezesa Rady Ministrów z siedmioma konkretnymi postulatamiRPO: przepisy dotyczące aktualizowania opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste gruntu budzą wątpliwościRzecznik apeluje do Ministra Środowiska: Pora rozwiązać problem nieprzyjemnych zapachów z ferm, wysypisk, spalarni, zakładów przemysłowych, które działają w pobliżu domostwMatka i jej syn poruszający się na wózku inwalidzkim dostaną lokal zamienny na czas remontu. Udana interwencja Rzecznika Projekt nowelizacji ustawy o ochronie praw lokatorów uwzględnia postulaty RzecznikaWyrok ważny dla osób zamieszkujących na terenie ogrodów działkowychO problemach lokatorów i eksmisjach w Warszawie Adam Bodnar rozmawiał pracownikami i współpracownikami Kancelarii Sprawiedliwości SpołecznejZarządca wymieni po ośmiu latach okna w mieszkaniu wnioskodawczyniOpłaty za użytkowanie wieczyste - interwencja RPO u Ministra Infrastruktury. Efekt spotkanie regionalnego w LublinieGmina zmniejszy czynsz za czas wstrzymania remontu lokalu komunalnego. BPW.7210.3.2016RPO w wystąpieniu do ministra infrastruktury w związku z planami zmniejszenia ochrony przed eksmisją: kiedy poprzednio obowiązywały takie przepisy, co drugi eksmitowany lądował na bruku!Szansa na poprawę sytuacji mieszkańców Warszawy obciążonych spłatą wysokiego odszkodowania za zajmowanie lokali bez tytułu prawnego Realizacja przyznanego w wyroku eksmisyjnym uprawnienia do lokalu socjalnego - wystąpienie RPOCo dalej z mieszkańcami „mieszkań przejściowych” w Bielsku-Białej? Interweniuje Pełnomocnik Terenowy w KatowicachMinister Infrastruktury i Budownictwa przyjmuje argumenty RPO w sprawie przepisów o ochronie lokatorów przed eksmisjąRzecznik interweniuje w sprawie samotnej matki, która zajęła pustostanCo z posiadaczami książeczek mieszkaniowych, którzy nie mogą skorzystać z premii gwarancyjnej?Pomoc dla matki trójki dzieci, w tym dwójki niepełnosprawnychZa mało mieszkań chronionych, socjalnych i komunalnych dla młodzieży opuszczającej placówki. Rzecznik interweniujeRzecznik Praw Obywatelskich przystąpił do sprawy 99-letniej kobiety, która broni się przed „czyścicielem kamienic”Rzecznik nadal bada sprawę małżeństwa z Gdyni, które twierdzi, że zostało bezprawnie pozbawione mieszkaniaCo z problemami warszawskich lokatorów z budynków objętych roszczeniami? RPO rozpoczyna współpracę z Pełnomocnikiem Prezydenta m. st. WarszawyRzecznik po raz kolejny interweniuje w sprawie ochrony mieszkańców budynków spółdzielczych przed skutkami niewypłacalności spółdzielniPytanie prawne do Sądu Najwyższego w sprawie upływu terminu użytkowania wieczystego nieruchomościMinister Rozwoju i Finansów zapowiada działania na rzecz mieszkańców, którym władze miasta umorzyły czynsz za lokale komunalneKomisja Reprywatyzacyjna nie rozwiąże problemu, a wydłuży załatwianie spraw lokatorów i byłych właścicieli - opinia RPO dla Marszałka Senatu70 lat bez wody i gazu. Rzecznik interweniujeWystąpienie do Ministra Infrastruktury i Budownictwa w sprawie problemów, jakie ludzie mają z prawem spółdzielczymAdam Bodnar apeluje: Realizując program Mieszkanie Plus nie można zapominać o potrzebach osób z niepełnosprawnościami, seniorów i rodzin z małymi dziećmiRzecznik przedstawia Prezydentowi swoje wątpliwości w sprawie ustawy powołującej Komisję Weryfikacyjną do spraw reprywatyzacjiOdpowiedź Ministra Infrastruktury i Budownictwa na wystąpienie w sprawie zapewnienia osobom korzystającym z odnawialnych źródeł energii wsparcia finansowego w formie ryczałtu na zakup opału RPO w sprawie realizacji promes bezobciążeniowego wyodrębnienia lokali mieszkalnychCzy właściciel zreprywatyzowanej nieruchomości może żądać wynagrodzenia za bezumowne korzystanie od gminy (Skarbu Państwa), czy bezpośrednio od najemców zajmowanych lokali?Nie będzie podatku od umorzonych należności czynszowych Państwo ma obowiązek przeciwdziałać bezdomności. Stanisław Trociuk na Forum Mieszkaniowym 2017 Sejm podziela stanowisko RPO dotyczące eksmisji z lokali policyjnych w sprawie przed Trybunałem KonstytucyjnymJak wyglądają prace nad zmianą prawa spółdzielczego? Minister Infrastruktury i Budownictwa wyjaśniaOdpowiedź Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa w sprawie dostępności inwestycji w ramach programu „Mieszkanie +” dla osób o szczególnych potrzebachUchwała Sądu Najwyższego z 19 kwietnia 2017 r. w sprawie opłat za korzystanie z lokali w kamienicach odzyskanych przez byłych właścicieli (III CZP 84/16)Rzecznik po raz kolejny zwraca uwagę na nierozwiązane problemy związane z reprywatyzacjąJak interpretować pojęcie dochodu miesięcznego w przypadku opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego? RPO pisze do Ministra Infrastruktury i BudownictwaSprawa pani Stefanii i grożącej jej eksmisji. Sąd Apelacyjny uwzględnia argumenty RPO