Zawartość
Liczba całkowita wyników: 2

opieka okołoporodowa

Data początkowa
np.: 01/2020
Data końcowa
np.: 01/2020
(pozwala na wiele wyborów np. z klawiszem Ctrl)

Odpowiedź Ministra Zdrowia na wystąpienie Rzecznika w sprawie dostępności znieczulenia farmakologicznego do porodu

Data: 2017-06-05

Rzecznik Praw Obywatelskich otrzymał odpowiedź od Ministra Zdrowia na wystąpienie w sprawie dostępności znieczulenia farmakologicznego do porodu. Kierując, kolejne już wystąpienie Rzecznik zwrócił się o wskazanie, jakie działania podejmuje resort zdrowia w sprawie poprawy dostępności do farmakologicznych metod łagodzenia bólu (V.7010.70.2016).

Minister Zdrowia zapewnia, że szpitale sukcesywnie wdrażają metody i procedury postępowania w łagodzeniu bólu porodowego zawarte w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 9 listopada 2015 r.  w sprawie standardów postępowania medycznego w łagodzeniu bólu porodowego (Dz. U., poz. 1997).

Z przeprowadzonej przez Ministerstwo ankiety wynika, że spośród 296 szpitali, 91% na oddziałach położniczo-ginekologicznych ma opracowany w formie pisemnej i zaakceptowany przez personel medyczny tryb postępowania medycznego w łagodzeniu bólu porodowego. Jako główną przyczynę niedostatecznego dostępu do znieczulenia farmakologicznego podmioty lecznicze uznały brak odpowiedniej liczby lekarzy anestezjologów na rynku pracy.

Liczba anestezjologów sukcesywnie z roku na rok rośnie. Z danych Centralnego Rejestru Lekarzy i Lekarzy Dentystów RP prowadzonego przez Naczelną Radę Lekarską wynika, że na dzień 30 kwietnia 2017 r. liczba specjalistów w dziedzinie anestezjologii i  intensywnej terapii wynosiła 7 176, z czego 6 664 lekarzy specjalistów wykonywało zawód.

Dla porównania, liczba lekarzy specjalistów w ww. dziedzinie wykonujących zawód w poprzednich latach wynosiła, na dzień 31 grudnia, odpowiednio: w 2016 r. – 5307 osób, w 2015 r.  – 5198 osób, w 2014 r. – 4990 osób, w 2013 r. – 4822 osób, w 2012 r. – 4654 osób.

Na 10 maja 2017 r., szkolenie specjalizacyjne w dziedzinie anestezjologii i intensywnej terapii odbywało 1414 lekarzy. Jednocześnie Minister Zdrowia podkreślił, że trwają prace nad zmianą zasad odbywania szkoleń specjalizacyjnych dla lekarzy. Prace są ukierunkowane na uczynienie szkoleń bardziej dostępnymi dla wszystkich lekarzy, z zachowaniem jakości szkoleń.

Minister odniósł się też do kwestii podejmowanych przez resort działań w zakresie edukacji społecznej ciężarnych. Minister wskazał, że rozkolportowano 15 tysięcy informatorów pn. „Ciąża i poród” oraz 179 tysięcy ulotek pn. „W czasie ciąży i połogu zatroszcz się o siebie i swoje dziecko”. Materiały były też umieszczone na stronie internetowej Ministerstwa w dniu 31 października 2014 r. Z danych Ministerstwa wynika, że do dnia 8 maja 2017 r. opublikowany materiał zanotował 4 535 odsłon.

Minister podkreślił też, że obecnie trwają prace ministerialnego Zespołu do spraw opracowania projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie standardów organizacyjnych opieki zdrowotnej sprawowanej nad kobietą w okresie fizjologicznej ciąży, fizjologicznego porodu, połogu oraz opieki nad noworodkiem. Założeniem projektowanej regulacji jest zapewnienie wysokiej jakości świadczeń opieki zdrowotnej oraz bezpieczeństwa zdrowotnego pacjentek i ich dzieci. 

 

Zawarcie ważnej umowy darowizny podczas porodu

Data: 2017-03-14

Sprawa Anny z Warszawy

Rzecznik Praw Obywatelskich przyłączył się na etapie apelacyjnym do sprawy pacjentki Szpitala św. Zofii, która przed podaniem znieczulenia zewnątrzoponowego w czasie porodu musiała podpisać umowę darowizny na rzecz szpitala.

Stan faktyczny:

Pani Anna rodziła w warszawskim szpitalu w 2013 r. Na miesiąc przed porodem została poinformowana, że znieczulenie zewnątrzoponowe, bez wskazań medycznych, odbywa się w szpitalu odpłatnie. Podczas porodu, w momencie największego bólu spowodowanego dodatkowo podaniem oksytocyny, pani Anna poprosiła o znieczulenie. Przed jego podaniem, przedłożono jej do podpisu umowę darowizny kwoty 600 zł na cele statutowe szpitala. Po podpisaniu umowy, znieczulenie zostało podane. Jak ustaliły sądy obu instancji, z dokumentacji medycznej nie wynikały wskazania ani przeciwwskazania do podania znieczulenia, więc znieczulenie zostało podane w trybie „na życzenie pacjentki”. Po wyjściu ze szpitala, pani Anna złożyła oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych dokonanej darowizny, a następnie wniosła powództwo przeciwko szpitalowi o zwrot 600 zł wraz z odsetkami wskazując na wprowadzenie w błąd przez personel szpitala co do obowiązku zapłaty tej kwoty jako warunku podania znieczulenia. Sąd Rejonowy doszedł do wniosku, że umowa darowizny była bezwzględnie nieważna. Zgodnie z istotą umowy darowizny (causa donandi), korzyść osiągana przez jedną stronę umowy nie znajduje odpowiednika po drugiej stronie (art. 888 i nast. Kodeksu cywilnego). W żadnym wypadku pani Anna nie miała zamiaru wpłacać 600 zł na cele statutowe szpitala, bez związku ze znieczuleniem. Sąd uznał, że nie doszło do zawarcia innej ważnej umowy np. umowy sprzedaży usługi medycznej w postaci znieczulenia, gdyż pani Anna była pozbawiona swobody w podjęciu decyzji i wyrażeniu woli (art. 82 Kodeksu cywilnego).

Zespół, który prowadzi sprawę w Biurze RPO:

Zespół Prawa Administracyjnego i Gospodarczego

Wyrok sądu:

Sąd Okręgowy nie podzielił powyższych ustaleń, zmienił wyrok i oddalił powództwo. Sąd uznał, że swoboda wyrażenia woli u pani Anny nie była wyłączona na skutek porodu. Co więcej, skoro pani Anna na miesiąc przed porodem była informowana o odpłatności „znieczulenia na życzenie” i dostała formularz darowizny, zaś cennik usług szpitalnych był publicznie dostępny – zawarta umowa była umową pozorną, ponieważ ukrywała umowę sprzedaży. Zdaniem Sądu, obie strony miały pełną świadomość, że zapłata 600 zł na cele statutowe jest de facto opłatą za znieczulenie.

Dlaczego sprawa jest istotna dla RPO?

Celem przystąpienia Rzecznika było zwrócenie uwagi fakt, iż przedłożenie pani Annie do popisania umowy w trakcie akcji porodowej naruszyło prawa pacjenta do godnego traktowania. Co więcej, w opinii Rzecznika, wątpliwe było aby pani Anna miała możliwość swobodnego złożenia oświadczenia woli - w momencie składania oświadczenia woli rodząca znajdowała się w stanie silnego bólu. Intensywność bólu bez wątpienia ma zaś wpływ na stan psychiczny i zdolność podejmowania decyzji. Ważne jest, że mimo oddalenia powództwa, Sąd Okręgowy stwierdził w pisemnym uzasadnieniu, że niedopuszczalne i nieakceptowalne społecznie jest by w czasie porodu wymuszać na kobietach podpisywanie jakiejkolwiek umowy, niezależnie od jej treści

Skąd RPO wie o sprawie?

Publikacja prasowa

Argumenty prawne RPO

Patrz załączony dokument

Numer sprawy:

V.7010.6.2016